Retracing the Story of the “Lucky 13” Watch from Jaeger-LeCoultre

นาฬิกาแห่งวันวานที่สั่งทำพิเศษเพื่อลบล้างความกลัวตัวเลข 13
บทความ: รักดี โชติจินดา ภาพ: Phillips

[ English ]

เราได้รู้จักกับนาฬิกาเรือนนี้เป็นครั้งแรกเมื่อ Phillips นำเสนอในงานประมูลชื่อ Game Changers ที่นิวยอร์ค เมื่อวันที่ 10 ธันวาคมปีที่แล้ว นาฬิกา Lucky 13 เรือนนี้มีสภาพเดิมแท้ๆ แทบไม่ได้ใส่ และไม่ได้ถูกขัดหรือบูรณะใหม่แม้แต่น้อย ราคาประเมินแรกเริ่ม 20,000-40,000 ดอลลาร์สหรัฐ และเคาะขายไปจริงที่ราคา 62,500 ดอลลาร์สหรัฐ

ความพิเศษของนาฬิการุ่นนี้ไม่ได้อยู่ที่กลไก หากแต่อยู่ที่เรื่องราวของความเป็นมามากกว่า เพราะคนในสังคมตะวันตกนั้นมักมีความกลัวตัวเลข 13 หรือที่มีชื่อเรียกอย่างเป็นทางการว่าทริสไกเดกาโฟเบีย (triskaidekaphobia) ถ้าว่าคำนั้นยาวแล้ว ต้องเจอพาราสเควิเดกาไตรอาโฟเบีย (paraskevidekatriaphobia) ซึ่งใช้บ่งบอกถึงอาการกลัววันศุกร์ที่ 13 เราไม่อาจตามสืบได้แน่ชัดว่าฝรั่งไปริเริ่มเอาความกลัวเช่นนี้มาจากเรื่องใด แต่ก็มีสมาชิกสมาคมต่อต้านความเชื่อเหนือธรรมชาติแห่งชิคาโกจำนวน 169 คน บ้างก็เป็นบุคคลที่มีชื่อเสียงมีหน้ามีตาของชิคาโก ออกมาตั้งโต๊ะพิสูจน์ว่าที่บางคนกลัวเลข 13 หรือวันศุกร์ที่ 13 กันนั้นไม่มีเหตุผลเอาเสียเลย

วิธีการของเขาคือการนัดประชุมกันทุกวันศุกร์ที่ 13 โดยมีการประชุมครั้งแรกในวันศุกร์ที่ 13 ธันวาคม ค.ศ. 1941 ในครั้งนั้นนิตยสาร Life เล่าบรรยายว่า “แต่ละโต๊ะมีคนนั่ง 13 คน ตรงหน้าทุกคนมีร่มกางอยู่หนึ่งคัน มีเบอร์เบินวางไว้หนึ่งขวด และมีหนังสือบทกลอน The Harlot วางไว้ 13 เล่ม โต๊ะของโฆษกนั้นมีสิ่งของวางไว้ระเกะระกะ ได้แก่ เกือกม้า กุญแจเก่าๆ กระจกเงาและกระดาษแข็งตัดเป็นรูปแมวดำ ข้างหน้ามีโลงศพที่เปิดฝาไว้ให้เห็นเทียน 13 เล่มอยู่ข้างใน”

บันทึกของสภาคองเกรสในวันที่มีการมอบนาฬิกาให้กับจอห์น เกลน

ข้ามมาที่ปี ค.ศ. 1962 เลย ในวันศุกร์ที่ 13 เมษายน วุฒิสมาชิกสหรัฐจำนวน 13 คนได้มารวมตัวกันที่สมาคมต่อต้านความเชื่อเหนือธรรมชาติแห่งชิคาโกนี้เพื่อมอบนาฬิกา Lucky 13 ให้แก่จอห์น เกลน ซึ่งเพิ่งจะกลายเป็นชาวอเมริกันคนแรกที่ได้โคจรรอบโลกเมื่อราวสองเดือนก่อนหน้า ด้วยยานอวกาศหมายเลข 13 ในภารกิจ Friendship 7 ดังจะเห็นได้ว่าหน้าปัดของนาฬิกาเรือนนี้ใช้เลข 13 ในทุกตำแหน่งชั่วโมง และตามบันทึกถ้อยคำของสภาคองเกรสในวันที่มีพิธีมอบนาฬิกานั้นก็ปรากฏด้วยว่าจอห์น เกลน เชื่อว่าเลข 13 เป็นเลขนำโชคสำหรับเขาจริงๆ

นาฬิการหัส Ref. 3027 เรือนนี้มีตัวเรือนทองหุ้มขนาด 33 มม. หน้าปัดบอกเวลาเพียงอย่างเดียวและไม่ปรากฏวลี Swiss Made เพราะว่ามีแต่เครื่องไขลานรุ่น K831 เท่านั้นที่มาจากสวิตเซอร์แลนด์ ชิ้นส่วนที่เหลือทั้งหมดผลิตและประกอบที่สหรัฐอเมริกาโดยบริษัทสาขาของ Jaeger-LeCoultre รายได้ส่วนหนึ่งจากการประมูลนาฬิกาเรือนนี้เมื่อวันที่ 10 ธันวาคม ค.ศ. 2019 มอบให้กับวิทยาลัยรัฐประศาสนศาสตร์ จอห์น เกลนแห่งมหาวิทยาลัยรัฐโอไฮโอ

เอกสารยืนยันการขายนาฬิกาออกจากกองมรดกของจอห์น เกลน

บทความที่เกี่ยวข้อง: Watches to Handle the Leap Day of 29 February


The 33 mm watch was presented in 1962 to reject the idea of triskaidekaphobia.

Words: Ruckdee Chotjinda Photo: Phillips

This watch came to our attention during the “Game Changers” auction of Phillips in New York on 10 December 2019. Presented in a hardly-worn, totally unpolished and unrestored condition, the Lucky 13 watch came with an estimate in the range of USD 20,000-40,000 and was sold for an even higher sum of USD 62,500.

What was special about the watch was not the mechanics but the social and psychological trivial that led to its creation. It all had to do with triskaidekaphobia or fear of the number 13. If you think that is quite mouthful, try paraskevidekatriaphobia or fear of Friday the 13th! While the origin of these fears in the western culture cannot be determined with precision, it was troubling enough for a group of 169 gentleman belonging to the Anti-Superstition Society of Chicago, many of them prominent citizens, to prove that the fears were unreasonable.

To this end, they decided to hold a meeting every Friday the 13th. Their first gathering on Friday 13 December 1941 was described by Life magazine, “Each table seated 13. Upon each rested an open umbrella, a bottle of bourbon and 13 copies of a poem called The Harlot. The speaker’s table was strewn with horseshoes, old keys, mirrors and cardboard black cats. Before it reposed an open coffin with 13 candles.”

Fast forward to 1962, on Friday 13 April, 13 US senators gathered at the Anti-Superstition Society in Chicago. The purpose was to present this special watch to Colonel John Glenn who became the first American to have orbited the earth about two months earlier in his spacecraft capsule number 13 during the Friendship 7 mission. On the dial of this watch, all hour numerals were replaced by the number 13, which, according to the provided congressional record, was considered by Colonel Glenn to be his lucky number as well.

Ref. 3027 is a gold-filled, time-only wristwatch measuring 33 mm in diameter. It was not signed “Swiss made” because only the hand-winding Calibre K831 movement came from Switzerland – the rest of the watch was produced and assembled in the United States by the American subsidiary of Jaeger-LeCoultre. A portion of the proceeds from the 10 December 2019 sale of this watch was donated to The John Glenn College of Public Affairs at the Ohio State University.

See also: Watches to Handle the Leap Day of 29 February

Author profile

Even after years as a writer and a journalist, Ruckdee still considers himself a translator first of all, as that background service was the gateway to his present career. When not working on Luxuo Thailand, Ruckdee manages the quarterly print magazine World of Watches Thailand -- a sister title within our group.